Site ve Apartmanlarda Elektrikli Şarj İstasyonu Nasıl Kurulur?

Elektrikli araç sayısının hızla arttığı 2020’ler sonrası dönemde, site ve apartman yönetimlerinin en sık karşılaştığı konulardan biri de otoparklara elektrikli araç şarj ünitesi kurulmasıdır. Artık birçok konut projesinde şarj altyapısı satış argümanı haline gelmiş, mevcut sitelerde ise hem hukuki hem teknik açıdan doğru kurgulanmış çözümler talep edilmeye başlanmıştır. 2024 sonrasında yayımlanan genelgeler ve yönetmelik değişiklikleriyle süreç önemli ölçüde kolaylaştırılmış, özellikle kat malikleri kurulunda aranan çoğunluk oranları düşürülmüştür.

Site ve Apartman Yönetimi İçin Şarj İstasyonu Mevzuatı 2026

2026 yılı itibarıyla site ve apartmanlarda elektrikli araç şarj altyapısına ilişkin temel mevzuat, üç ana eksende toplanmaktadır: 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın 2024 tarihli genelgesi ve EPDK tarafından yayımlanan Şarj Hizmeti Yönetmeliği. Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK), ortak alanlarda yapılacak değişiklikler ve kat maliklerinin karar süreçlerini belirlerken, Bakanlık genelgesi özellikle oy çokluğu oranlarını ve ruhsat gerekliliğini elektrikli araç şarj üniteleri için kolaylaştırmıştır.

Bir site veya apartman yönetimi 2026 itibarıyla şu mevzuat çerçevesinde hareket etmek zorundadır:

• 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK): Ortak ve bağımsız alanların tanımı, ortak yerlerde yapılacak değişiklikler, yenilik ve ilaveler için aranacak çoğunluklar, gider paylaşımı ve yönetim planının bağlayıcılığı bu kanunla belirlenir.
• ÇŞİDB “Site ve Apartmanlarda Elektrikli Araç Şarj Ünitesi Genelgesi”: Ortak otoparklarda şarj ünitesi kurulumu için artık kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğunun (salt çoğunluk) yeterli olduğu, yapı ruhsatı aranmadığı ve bu ünitelerin “yapı” değil, seyyar elektrikli cihaz kabul edildiği genelgede açıkça belirtilmiştir.
• Otopark ve imar mevzuatındaki değişiklikler: Mevcut site otoparklarına kurulacak şarj üniteleri için yapı ruhsatı zorunluluğu kaldırılmış; yeni yapılacak binalarda belirli sayıda otopark yeri için şarj altyapısı zorunlu hale getirilmiştir.
• EPDK Şarj Hizmeti Yönetmeliği: Şarj hizmetinin lisanslı bir şarj ağı üzerinden üçüncü kişilere sunulduğu, ücretli ticari işletmeler için uygulanır. Sitenin amaçladığı model “kâr amaçlı elektrik satışı” ise, lisanslı bir şarj ağı işletmecisi ile çalışmak hukuki açıdan güvenli yoldur.

Kat Mülkiyeti Kanunu'na Göre Şarj İstasyonu Kurulum Şartları

Kat Mülkiyeti Kanunu, apartman ve sitelerde şarj istasyonu kurulumunda “oy çokluğu” ve “gider paylaşımı”nın nasıl belirleneceğine dair temel çerçeveyi çizer. KMK m.19, kat maliklerinin ortak yerlerde inşaat, onarım ve yeni tesisler yaptırabilmesi için kural olarak tüm maliklerin beşte dördünün yazılı rızasını arar. Şarj istasyonları da ilk bakışta ortak alanda yeni bir tesis kurulmasını ifade ettiği için bu madde kapsamına girmekteydi.

Ancak, 2024 tarihli Bakanlık genelgesi ile elektrikli araç şarj üniteleri için özel bir esneklik getirilmiştir. Yangın ve elektrik güvenliği sağlanan, blok olarak monte edilip sökülebilen, kapalı hacim oluşturmayıp inşai faaliyete konu olmayan üniteler, “yapı” olarak kabul edilmemektedir. Bu nedenle, artık ortak otopark alanlarında şarj ünitesi kurulumu için kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğuyla (salt çoğunluk) alınacak karar yeterli görülmektedir.

Uygulamada öne çıkan temel şartlar şunlardır:

• Ortak otoparkta ortak kullanım istasyonu: Kat malikleri kurulunda sayı ve arsa payı çoğunluğu ile alınmış karar; teknik ve yangın güvenliği şartlarının sağlanması; gider paylaşımı için açık bir prensip belirlenmesi.
• Tahsisli park yerinde bireysel ünite: Genellikle malik onayı ve tesisatın bina güvenliğini tehlikeye sokmaması yeterlidir; elektrik aboneliği çoğu durumda ilgili daireye bağlanır ve tüketim doğrudan malik tarafından karşılanır.
• Yönetim planı hükümleri: Bazı sitelerde şarj altyapısına ilişkin özel hükümler bulunabilmekte; bu durumda plan, kat malikleri için bağlayıcıdır ve karar süreçleri bu hükümlere göre yürütülmelidir.

Adım Adım Kurulum Süreci: Karar Aşamasından Montaja

Pratikte başarılı bir şarj istasyonu projesi, yalnızca teknik kurulumdan ibaret değildir; doğru planlama, maliklerle şeffaf iletişim ve yetkili çözüm ortaklarıyla çalışma gerekir.

Tipik bir site/apartman kurulum süreci şöyledir:

1.   İhtiyaç analizi ve ön fizibilite: Kaç elektrikli araç bulunduğu, orta vadede beklenen artış, otopark tipleri (kapalı/açık, tahsisli/ortak) ve mevcut elektrik altyapısı değerlendirilir.

2.   Elektriksel keşif ve kapasite kontrolü: Ana pano, kablo kesitleri, mevcut trafo ve bağlantı gücü kontrol edilir; gerekirse dağıtım şirketinden güç artışı talebi planlanır. Bu aşama yetkili bir elektrik mühendisi tarafından yürütülmelidir.

3.   Yönetim ve kat malikleri bilgilendirmesi: Hazırlanan fizibilite, maliyet ve gider paylaşım modeli, olağan/olağanüstü kat malikleri kurulu gündemine alınır; kurulda karar metni oylanır ve çoğunluk sağlanır.

4.   Çözüm ortağı seçimi: Lisanslı bir şarj ağı işletmecisi veya yetkili uygulayıcı firma ile sözleşme imzalanır; proje, marka ve model seçimi bu aşamada netleştirilir.

5.   Projelendirme ve onaylar: Elektrik projesi hazırlanır, apartman ana panosu ve kablolama güzergâhları projelendirilir; gerekiyorsa dağıtım şirketi, sigorta ve belediye ile teknik koordinasyon sağlanır.

6.   Montaj, test ve devreye alma: Kablolama, pano montajı, şarj ünitesi montajı yapılır; izolasyon, topraklama ve kaçak akım testleri sonrasında sistem devreye alınır. Kullanıcılara uygulama/RFID kart tanımları yapılır.

7.   İşletme ve izleme: Şarj kullanımları, enerji tüketimi ve arızalar uzaktan izlenir; periyodik bakım planı uygulanır, kullanıcı geri bildirimleri alınarak sistem iyileştirilir.

Ortak Alanlarda Şarj Ünitesi İçin Gerekli İzinler Nelerdir?

Ortak alanlarda şarj ünitesi kurulumu, hukuki açıdan en çok soru işareti taşıyan konulardan biridir. Zira hem Kat Mülkiyeti Kanunu’ndaki genel hükümler hem de 2024 tarihli genelge birlikte yorumlanmak zorundadır. Genelgenin ardından, ortak otopark alanında kurulacak ve inşai faaliyete konu olmayan şarj üniteleri için beşte dört yerine salt çoğunluk (sayı ve arsa payı çoğunluğu) yeterli hale gelmiştir.

Uygulamada ortak alan izin süreci şöyledir:

• Kat malikleri kurulu kararı: Şarj istasyonu gündemi, toplantı çağrısında açıkça belirtilmeli; kurulda proje, maliyet, kullanım modeli ve gider paylaşımı detaylı anlatılmalıdır. Çoğunluk oyu ile alınan karar, tutanağa bağlanmalıdır.
• Yönetim planının incelenmesi: Bazı binalarda ortak alan kullanımı, otopark düzeni veya elektrikli araçlara ilişkin özel hükümler olabilir; bu hükümlere aykırı kararlar sonradan iptal davasına konu olabilir.
• Ruhsat ve imar durumu: Kapalı hacim oluşturulmayan, sökülüp takılabilir nitelikteki şarj üniteleri için yapı ruhsatı aranmadığı açıkça ifade edilmiştir. Ancak yapısal değişiklik (ek bina, sundurma vb.) söz konusuysa belediye izinleri gündeme gelebilir.
• Ticari işletme niteliği: Ortak alandaki şarj istasyonunun site sakinleri dışında üçüncü kişilere de ücret karşılığı hizmet vermesi hedefleniyorsa, bu durumda EPDK lisanslı bir şarj ağı ile çalışma veya istasyon işletmeciliği için sertifika alınması gerekebilir.

Wat Mobilite ile Apartman ve Sitelerde Kolay Kurulum

WAT Mobilite, Koç Topluluğu bünyesinde faaliyet gösteren, hem AC hem DC şarj çözümleri sunar. 2025 sonu itibarıyla 60’tan fazla ilde 600’ün üzerinde istasyon ve yaklaşık 2.000’e yakın şarj soketiyle hizmet verdiği, bu soketlerin kabaca yarısının AC, yarısının ise hızlı DC ünitelere ait olduğu bildirilmektedir. 2026 hedefleri arasında, özellikle yüksek güçlü DC şarj (180–360 kW) altyapısının yaygınlaştırılması bulunmaktadır.

Site ve apartmanlar açısından WAT Mobilite gibi lisanslı ağlarla çalışmanın avantajı, hem hukuki uyum hem de operasyonel kolaylıktır. Şarj Hizmeti Yönetmeliği kapsamında lisans sahibi bir şarj ağı işletmecisi ile çalışıldığında; fiyatlandırma, kullanıcı sözleşmeleri, uzaktan izleme ve faturalama gibi süreçler profesyonel bir altyapı üzerinden yürütülebilir.

WAT Mobilite ile tipik bir site kurulumunda öne çıkan kolaylıklar şunlardır:

• Uçtan uca proje desteği: Keşif, projelendirme, belediye/dağıtım şirketi süreçleri ve montaj tek elden koordine edilir; yönetim teknik detaylarla uğraşmak zorunda kalmaz.
• Esnek iş modelleri: Yatırımın tamamen şarj ağı tarafından üstlenildiği gelir paylaşımı modelleri, yalnızca cihazların operatöre ait olduğu hibrit modeller veya sitenin yatırım yapıp işletmeyi ağ operatörüne devrettiği çözümler mümkündür.
• Güvenilir teknik altyapı: Uzaktan izleme, arıza tespiti, yazılım güncellemeleri ve yük dengeleme gibi fonksiyonlar, merkezi platform üzerinden yönetilir; bu da hem güvenlik hem de kesintisiz hizmet açısından önemli avantaj sağlar.
• Kullanıcı dostu deneyim: Site sakinleri mobil uygulama üzerinden QR/RFID ile oturum açabilir, tüketimlerini takip edebilir ve ödemelerini dijital kanallarla yapabilir.

Şarj İstasyonu Kurulumunda Dikkat Edilmesi Gereken Teknik Detaylar Nelerdir?

Hukuki süreçler tamamlandıktan sonra, projenin başarısı büyük ölçüde teknik tasarımın doğruluğuna bağlıdır. Yanlış seçilmiş kablo kesitleri, yetersiz ana pano, eksik topraklama veya yangın güvenliği tedbirleri ileride hem güvenlik risklerine hem de ciddi maliyetlere yol açabilir. Bu nedenle, site ve apartmanlarda elektrikli araç şarj istasyonu projeleri mutlaka yetkili elektrik mühendisleri ve konusunda uzman uygulayıcı firmalarla yürütülmelidir.

Dikkat edilmesi gereken başlıca teknik detaylar şunlardır:

• Güç ve kapasite planlaması: Kaç adet AC (genellikle 7–22 kW) ve kaç adet DC hızlı şarj (50 kW ve üzeri) ünitesine ihtiyaç olduğu, sitenin mevcut bağlantı gücü, trafo kapasitesi ve gelecekteki artış öngörüsü dikkate alınarak planlanmalıdır. Gerekirse dağıtım şirketinden ek güç talebi veya yeni trafo yatırımı gündeme gelebilir.
• Kablolama ve koruma elemanları: Şarj noktalarına giden hatlarda uygun kesitte (örneğin sürekli 50A üzeri akımlar için 10 mm² bakır kablo gibi) kablo seçimi, uygun kesiciler, kaçak akım röleleri, aşırı gerilim korumaları ve selektivite hesabı yapılmalıdır.
• Topraklama ve kaçak akım koruması: Özellikle kapalı otoparklarda, kaçak akım ve kısa devre durumlarında enerjiyi hızla kesen ve kullanıcıyı koruyan bir yapı kurulmalıdır. Topraklama direncinin standartlara uygunluğu ölçülmeli ve periyodik testler planlanmalıdır.
• Yangın güvenliği: Binaların yangından korunmasına ilişkin mevzuat doğrultusunda, şarj alanlarında uygun sınıfta (örneğin elektrik yangınlarına uygun) yangın söndürücüler, duman algılama sistemleri ve acil durum kesme butonları bulundurulmalıdır. Kablolama güzergâhları yanmaz kablo tavaları ve yangına dayanımlı malzemelerle tasarlanmalıdır.

Standart uyumu ve sertifikasyon: Şarj ünitelerinin TS/EN/IEC 61851 ve 62196 gibi uluslararası standartlarla uyumlu, CE belgeli ve mümkünse yerel sertifikasyon süreçlerinden geçmiş olması, hem güvenlik hem sigorta süreçleri açısından önemlidir.